вода

El Vikivortaro
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Exclamation.svg La paĝo enhavas artikolojn
pri kelkaj lingvoj.

rusa[redakti]

Open book 01.svg Substantivo[redakti]

Flag of Esperanto.svgSignifoj
[redakti]

  1. akvo (malsekaĵo, travidebla senkolora likvo) ◆ Ключевая вода. — Fontakvo. ◆ Колодезная вода. — Puta akvo.
  2. kemio akvo (kiel ĥemia kombinaĵo), H₂O ◆ Температура кипения воды — 100 °C. — Bolpunkto de akvo estas 100 °C. ◆ «Мы нашли воду», — сказал Уильям Бойнтон из университета Аризоны, один из ведущих учёных проекта. — «Ni trovis akvon», — diris William Boynton el la Universitato de Arizono, unu el ĉefa scientistij de la projekto. «NASA: зонд Phoenix подтвердил наличие воды на Марсе» // «Gazeta.ru», 2008 j.
  3. senalkohola trinkaĵo konsistanta plejparte el akvo kun almiksitaĵoj de gaso, sukero kaj farbojŝaŭmakvo, gasakvo, sodakvo k.a. ◆ Газированная вода «Буратино». — Gasakvo «Buratino» ◆ Магазин «Соки и во́ды». — Vendejo «Sukoj kaj akvoj» ◆ Купи какой-нибудь воды́. — Aĉetu iun trinkaĵon.
  4. (politiko), pluralo akvoj (parto de mara spaco) ◆ Нейтральные во́ды. — Neŭtralaj akvoj. ◆ Территориальные во́ды. — Teritoria akvoj.
  5. pluralo saniga fontokuracado per ĝi ◆ Он уехал на во́ды в Ессентуки. — Li forveturis al fontoj de Jessentuki.
  6. metaf. tro maldensa, malbongustamalnutra supo, saŭcotrinkaĵo ◆ Ты что меня водою потчуешь?
  7. metaf. malenhavoriĉa teksto ◆ Прочитал его статью — сплошная вода. — Mi legis lian artikolon, ĝi estas plena je akvo.
  8. metaf. larmoj ◆ Хватит воду лить. — Sufiĉe larmi.
  9. (arkaika) mezuro de kvalito de diamanto, estas escepto el sencoj akvo, likvo, malsekaĵo - la kaŭzo estas klarigita en etimologio. ◆ Алмаз чистой воды. — Diamanto de la plej pura akvo. ; ankaŭ metafore en signifo de perfekta, tipa ◆ Мошенник чистейшей воды. — Fripono de la plej pura akvo.
  10. fluso, malfluso, kaj ankaŭ intertempo inter ili ◆ Вода большая — прилив. Вода кроткая — отлив, состояние воды во время наибольшего отлива, затишье при смене отливно-приливных течений. Вода малая — отлив. Б. В. Шергин, «Словарь поморских и специальных слов и выражений, объяснение собственных имён и названий», 1930-1960 j. (citaĵo el Nacia korpuso de la rusa lingvo)'
  11. jaro (pri aĝo de ŝipo) ◆ Ладья на четвёртой воде Даль
  12. amnia likvo (medicino) pluralo ◆ На третий день он узнал, что роды начались ночью, на рассвете прошли воды и с утра не прекращаются сильные схватки. Б. Л. Пастернак, «Доктор Живаго», 1945-1955 j. (citaĵo el Nacia korpuso de la rusa lingvo)'

Merge-sub-arrows 2.svgAtributoj
[redakti]

во-да́
Substantivo, neanima, ina genro, 1-a deklinacio (tipo de deklinacio 1d' laŭ klasifikado de A.A. Zaliznjak). En koneksoj simalaj al на воду, по воду, под воду la akcento povas fali al prepozicio; la vorto вода tiam transformiĝas en klitikon.
kazo sing. plur.
nom. вода́ во́ды
gen. воды́ во́д
dat. воде́ во́дам
ak. во́ду во́ды
inst. водо́й, водо́ю во́дами
pr. воде́ во́дах
Nuvola apps edu languages.pngPrononco
IFA: ununombro  [vɐˈda] , multenombro  [ˈvo̞dɨ̞] 
Sono :(lingvo -ru-)
(dosiero)
(singularo),
Sono :(lingvo -ru-)
(dosiero)
(pluralo)

Homofonoj[redakti]

Rimoj[redakti]

  • Nominativo de singularo: -ˈda
  • Instrumentalo de singularo: -ˈo̞j
  • Nominativo kaj akuztivo de pluralo: -ˈo̞dɨ
  • Genitivo de pluralo: -ˈo̞t
Bildo sinonimo en vikivortaro.svgSamsencaĵoj
  1. parte: влага
  2. H₂O, HOH, оксид водорода, окись водорода, дигидрид кислорода, гидроксид водорода, гидроокись водорода, дигидромоноксид
  3. напиток, содовая, газировка, пойло (parol., negl.)
  4. акватория
  5. parte: источник, ключ; лечение
  6. пойло (parol., negl.)
  7. пустая болтовня
  8. плач, рыдания
  9. -
  10. -
  11. -
  12. околоплодная жидкость
Fairytale left red.pngKontraŭvortoj
  1. -
  2. -
  3. -
  4. суша
  5. -
  6. -
  7. гуща
  8. -
  9. -
  10. -
  11. -
  12. -
Bildo hiperonimo en vikivortaro.svgHiperonimoj
  1. жидкость; питьё, напиток; растворитель
  2. оксид, гидроксид, гидрид
  3. жидкость; питьё, напиток
  4. пространство; море, океан
  5. лечение, источник
  6. жидкость
  7. текст
  8. -
  9. мера, качество
  10. -
  11. год
  12. -
Bildo hiponimo en vikivortaro.svgHiponimoj
  1. лёд, снег, дождь, роса, кипяток, пар, облако, туман, град, иней
  2. -
  3. parte: газированная вода (газировка), сок, нектар, сидр, лимонад
  4. -
  5. -
  6. -
  7. -
  8. -
  9. -
  10. прилив, отлив
  11. -
  12. -

Meronimoj[redakti]

  1. -
  2. водород, кислород
  3. -
  4. -
  5. -
  6. -
  7. -
  8. -
  9. -
Nuvola apps tree.pngDerivaĵoj

Anagramoj[redakti]

Metagramoj[redakti]

метаграммы вода.svg
grafo de ĉenoj de metagramoj
Nuvola kdict glass.svgDeveno

Devenas el praslava formo *vodā, el kiu ankaŭ devenis malnovrusa kaj malnovslava вода (greka ύδωρ), rusa kaj ukraina вода, belorsa вада, bulgara вода, serba вода, ĉeĥa kaj slovaka voda, pola woda k.a.; devenas de la prahindeŭropa *wodor (*wedor, *uder), el radiko *wed- kun la sama signifo.

Oni opinias, ke en hindeŭropa pralingvo ekzistis du radikoj por signi akvo:

  • *ap- signis akvon kiel «vivan» naturforton, dum
  • *wed- signis akvon kiel neulan substancon.

Unua radiko konservis en sanskrita āpaḥ kaj persa āb, dum el dua radiko formiĝis:

Krome, el radiko *wed- formiĝis latina unda («ondo»), el kiu devenis hispana onda, franca onde, ondine, esperanta ondo ktp.,kaj ankaŭ Undine — nomo de akvofeino en germana mitologio.

Tiamaniere en la rusa vorto «вода» parencas:

Uzo de vorto «вода» kun signifo «mezuro de kvalito de diamanto» estas, plejeble, sekvo de mistraduko el araba, kie vorto ماء /māʔ/ signifas ne nur «akvo», sed ankaŭ «brilo», «lukso».

En la rusa ankaŭ ekzistas homonima radiko -вод- (II), neniel rilata al akvo (→ завод, перевод, развод, хоровод, поводырь, проводник, …). Ekzistas ankaŭ vortoj, en kiuj renkontiĝas ambaŭ radikoj (→ водопровод, Водовзводная башня).

Idiomaĵoj kaj stabilaj koneksoj[redakti]

Tipaj koneksoj[redakti]

Frazeologiaĵoj[redakti]

Proverboj[redakti]

Popolaj superstiĉoj[redakti]

Enigmoj[redakti]

bulgara[redakti]

Wikipedia-logo-v2-eo.svgVikipedio enhavas artikolon pri: Вода

Flag of Esperanto.svgSignifoj
[redakti]

  1. akvo

Merge-sub-arrows 2.svgAtributoj
[redakti]

Sn. вода
Sn. obj. вода
Sn. subj. водата
Pl. води
Pl. perf. водите
Komp. -
Vok. -

во-да

Substantivo, ina genro, deklinacio 41.

Nuvola apps edu languages.pngPrononco

IFA:  [vɔˈda] 

Frazeologiaĵoj[redakti]

Nuvola apps tree.pngDerivaĵoj
Nuvola kdict glass.svgDeveno

Vidu etimologion de la rusa vorto.

makedona[redakti]

Flag of Esperanto.svgSignifoj
[redakti]

  1. akvo

Merge-sub-arrows 2.svgAtributoj
[redakti]

во-да Substantivo, ina genro.

Nuvola apps tree.pngDerivaĵoj
  1. водород
Nuvola kdict glass.svgDeveno

Vidu etimologio de la rusa vorto.

serba[redakti]

Wikipedia-logo-v2-eo.svgVikipedio enhavas artikolon pri: Вода

Open book 01.svg Substantivo[redakti]

Flag of Esperanto.svgSignifoj
[redakti]

akvo

Merge-sub-arrows 2.svgAtributoj
[redakti]

kazo singularo pluralo
nom. вода воде
gen. воде вода
dat. води водама
ak. вода воде
vok. водо воде
inst. водом водама
lok. водом водама

во-да

Substantivo, ina genro.

Nuvola apps edu languages.pngPrononco

IFA:  [ˌvɔda] 

Nuvola apps tree.pngDerivaĵoj
Nuvola kdict glass.svgDeveno

Vidu etimologion de la rusa vorto.

Slovio[redakti]

Flag of Esperanto.svgSignifoj
[redakti]

  1. akvo

Merge-sub-arrows 2.svgAtributoj
[redakti]

  • deklinacio: вода, водас, водаф, водафс
Nuvola apps tree.pngDerivaĵoj
Nuvola kdict glass.svgDeveno

Vidu etimologion de la rusa vorto.

malnovslava[redakti]

Merge-sub-arrows 2.svgAtributoj
[redakti]

Ŝablono:subst cu (-а)

Flag of Esperanto.svgSignifoj
[redakti]

  1. akvo
Nuvola kdict glass.svgDeveno

El la prahindeŭropa *wodor (*wedor, *uder), el radiko *wed-akvo. Vidu etimologio de la rusa vorto.

ukraina[redakti]

Open book 01.svg Substantivo[redakti]

Flag of Esperanto.svgSignifoj
[redakti]

  1. akvo

Merge-sub-arrows 2.svgAtributoj
[redakti]

Ŝablono:subst uk 1b f una

Nuvola apps edu languages.pngPrononco
Sono :(lingvo -uk-)
(dosiero)

Frazeologiaĵoj[redakti]

Nuvola apps tree.pngDerivaĵoj
Nuvola kdict glass.svgDeveno
Vidu etimologion de la rusa vorto.